‘Een onsje rust, alsjeblieft’

Ik deed het net weer. We kregen een mailtje van een mevrouw die net de diagnose FNS had gekregen en geen idee had wat ze met deze onbekende stoornis aan moest. Ik adviseerde haar om te beginnen met rust omdat rust de eerste stap is in de behandeling van FNS. Sinds ik bijna 4 jaar geleden actief werd binnen de FNS gemeenschap heb ik ontelbare keren rust geadviseerd.

En ik voel me ondertussen zo’n huichelaar.

Niet omdat het niet klopt. Elke patiënt zal je vertellen dat rust de eerste stap is. Je zenuwstelsel is ergens door overbelast en rust is dan de eerste stap om de overbelasting te stoppen.

Alsof je rust in de supermarkt tussen de oude kaas en de plakjes boterhamworst vindt.
‘Doet u mij maar een onsje rust.’

Nee. Ik voel me een huichelaar omdat het advies om rust te nemen doet lijken alsof rust een keuze is. Alsof je het op woensdagmiddag om kwart over 2 kunt beslissen toe te passen. ‘Vanaf nu neem ik rust.’ Alsof belasting, en overbelasting, iets is dat je in de hand hebt, alsof je er controle over hebt. Alsof je het in de supermarkt tussen de oude kaas en de plakjes boterhamworst vindt. ‘Doet u mij maar een onsje rust.’ Feit is, als dat zo was, was je nooit overbelast geraakt. 

Er is maar weinig rust die je zelf kunt bewerkstelligen. Je ziek melden op je werk, dat is iets wat je zelf in de hand hebt. Één mailtje naar je baas en het is gedaan. Alhoewel: wat als je eigen baas bent? Geen werk is geen inkomen; je ziek melden is dan stressverhogend. Of kijk naar mij. Ik meldde me wel ziek, maar toen mijn contract afliep stapte ik vervolgens in de patiëntenvereniging met het naïeve idee dat we genoeg vrijwilligers zouden krijgen. Als ik weer eens in mijn agenda zie dat ik voor onze vereniging 5 Zoom-besprekingen heb in één week, kan ik me dan ziek melden? Dan gaat het informatie-uurtje niet door en stel ik 30 patiënten teleur. Zolang we te weinig vrijwilligers hebben zal mijn agenda te vol zijn. Dus ik schipper een beetje, zeg 1 vergadering af zodat ik een andere wel kan doen. Maar goed is het niet en keihard nee zeggen kan ik ook niet.

De rest van de overbelasting ligt vaak volledig buiten je eigen invloedssfeer. Gezin, huishouden, mantelzorgtaken… je kunt je daarvoor niet ziek melden. Je kunt niet stoppen. Als je het geluk hebt een goed sociaal netwerk te hebben kunnen er taken tijdelijk bij je weggenomen worden, maar teveel mensen hebben helemaal niet zo’n netwerk.

En de rest van het leven gaat ook door. De grootste stressoren in mijn leven vandaag zijn niet alleen mijn gezin en huishouden, maar ook mantelzorgtaken binnen de familie en mijn man die zijn baan kwijt dreigt te raken met de immense gevolgen van dien. Dus de weekenden zijn gevuld met wanhopige sollicitatiebrieven en tal van juridische teksten voor onze advocaat. Rust? Niet hier. Heb ik er invloed op? Nope.

Het leven overkomt je. Zo simpel is het. Uitspraken als ‘geluk maak je zelf’ zijn het toppunt van domheid. Het leven overkomt je. Je kunt proberen te sturen, je maakt keuzes waar mogelijk, maar feit is dat je maar zelden een keus hebt. En waar er een keus is heb je zelden de optie om te kiezen voor dat wat het beste voor jou is. Stress is zelden een keuze. Net als rust niet altijd bij de keuzemogelijkheden zit.

Dus ik voel me een huichelaar die de waarheid spreekt. Ik zal het blijven zeggen, rust is stap 1. En ondertussen zoek ik morgen weer even hier de plaatselijke super af, misschien ligt er nog ergens een onsje rust. Of twee.